\u0130stanbul’da 50 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir de\u011ferli ta\u015flara ve metallere \u015fekil veren Avedis Kendir, d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerinde ra\u011fbet g\u00f6ren m\u00fccevherler tasarl\u0131yor.<\/p>\n
\u0130ngiltere Krali\u00e7esi II. Elizabeth ba\u015fta olmak \u00fczere d\u00fcnyada bir\u00e7ok \u00fcnl\u00fc isme m\u00fccevher yapan Kendir’in at\u00f6lyesi, 1970’li y\u0131llarda \u00e7\u0131rakl\u0131\u011fa ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 Kapal\u0131 \u00c7ar\u015f\u0131’n\u0131n yak\u0131n\u0131nda bulunuyor.<\/p>\n
Di\u011fer taraf\u0131nda Ayasofya ve Sultanahmet camilerinin oldu\u011fu at\u00f6lyede tasar\u0131mlar\u0131n\u0131 geli\u015ftiren Kendir, AA muhabirine, T\u00fcrkiye’nin sahip oldu\u011fu k\u00fclt\u00fcr ve medeniyetin kendisine ilham verdi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
\u0130stanbul’da 1959 y\u0131l\u0131nda do\u011fdu\u011funu ve T\u00fcrkiye’de ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kendisini \u00e7ok \u015fansl\u0131 hissetti\u011fini ifade eden Kendir, “\u00c7\u0131rakl\u0131\u011fa 10-12 ya\u015f\u0131nda ba\u015flad\u0131m. Okul tatillerinde, yaz tatillerinde i\u015fe gitmek o zamanlar daha reva\u00e7tayd\u0131. B\u00fct\u00fcn \u00e7ocuklar yaz tatillerinde i\u015fe giderlerdi. Yaz tatillerini iple \u00e7ekerdim, bir yere gidip \u00e7al\u0131\u015fay\u0131m diye. \u00c7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131 o zamanlar seviyordum. \u0130lk ustam Matyos \u015einorkay\u0131n’d\u0131. Kapal\u0131 \u00c7ar\u015f\u0131’n\u0131n en eski ustalar\u0131ndan bir tanesiydi. \u00c7ok de\u011ferli bir insand\u0131. Hem sanat\u00e7\u0131 y\u00f6n\u00fcnden hem de vizyon y\u00f6n\u00fcnden \u00e7ok de\u011ferliydi. Rahatl\u0131kla i\u015fleri yapard\u0131. Yani biz bu mesle\u011fin en klasik taraf\u0131ndan ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. \u00c7\u0131rakl\u0131\u011f\u0131m oradan geldi.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Usta \u00e7\u0131rak ili\u015fkisinin \u00f6nemine dikkati \u00e7eken Kendir, “Ustal\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 devam ettirmek istiyorsan\u0131z, yeni nesillere i\u015finizi \u00f6\u011fretmeniz laz\u0131m. Eskiden daha disiplinliydi \u00e7\u0131rak-usta ili\u015fkileri. \u015eimdi o disiplin yok. \u015eimdi zaten \u00e7\u0131rakl\u0131k da yok. Herkes meslek okullar\u0131nda yeti\u015fiyor. Oradan part-time olarak da bizim buralara veriyorlar. Eskisi gibi de\u011fil. Eskiden biz komple gelirdik, \u00e7\u0131rakl\u0131k yapard\u0131k. Yapm\u0131\u015f oldu\u011fumuz i\u015f tabii ki hem zanaat hem sanat, hepsi bir arada.” dedi.<\/p>\n
Kendir, m\u00fccevher ustas\u0131n\u0131n, ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 \u00fcr\u00fcne ge\u00e7mi\u015ften gelen birikimleriyle kendi ruhunu ve el eme\u011fini katt\u0131\u011f\u0131n\u0131, i\u015fini iyi yapman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fcn de \u00f6nemli oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n
“\u00dclkemizin her taraf\u0131 a\u00e7\u0131k hava m\u00fczesi”<\/p>\n
\u00d6zenle yapt\u0131\u011f\u0131 mesle\u011finde d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda \u00fcnl\u00fc isimlerle yolunun kesi\u015fti\u011fini ve bir\u00e7ok \u00fcnl\u00fc ile \u00e7al\u0131\u015fmaya devam etti\u011fini belirten Kendir, sanat\u0131na ve hobilerine ili\u015fkin \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: <\/p>\n
“Kutsal emanetleri sergileyecek alanlar da yap\u0131yorum. Bunlar da benim ayr\u0131 bir hobim, zevkim. Gizem, kutsall\u0131k, bunlar da ho\u015fuma gidiyor i\u015fimde. Renk ho\u015fuma gidiyor, do\u011fa ho\u015fuma gidiyor. Bu \u00fclkede do\u011fdu\u011fum i\u00e7in \u00e7ok mutluyum. Biliyorsunuz, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir medeniyet co\u011frafyas\u0131nda b\u00fcy\u00fcd\u00fck. \u00dclkemizin her taraf\u0131 bir a\u00e7\u0131k hava m\u00fczesi. Burada, oturdu\u011fumuz yerde binlerce y\u0131ll\u0131k eserler g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Bunlar \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ilham kayna\u011f\u0131 oluyor. Bu zenginliklerin i\u00e7erisinde do\u011fmam\u0131z, b\u00fcy\u00fcmemiz ve burada onlar\u0131 i\u015fimize yans\u0131tmam\u0131z bizim i\u00e7in \u00e7ok b\u00fcy\u00fck mutluluk ve zenginlik. Her \u00fclkede b\u00f6yle bir zenginlik bulamazs\u0131n\u0131z.”<\/p>\n
Modernizm ve yozla\u015fma ele\u015ftirisi<\/p>\n
Kendir, modern zamanlarda yap\u0131lan i\u015flerin \u00f6zellikle teknolojik geli\u015fmelerle ruhunu kaybetti\u011fini ve maddiyata dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydetti.<\/p>\n
Eski eserlerde g\u00f6r\u00fclen romantizmin de zamanla g\u00f6r\u00fclmez oldu\u011funu vurgulayan Kendir, “Biz ustalar\u0131m\u0131zdan bir ‘aferin’ almak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131k, ba\u015fka bir amac\u0131m\u0131z yoktu. Ustam\u0131z\u0131n bize vermi\u015f oldu\u011fu bir g\u00f6revi, i\u015fi en iyi \u015fekilde yerine getirmek, onu sunmak bizim i\u00e7in \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir mutluluktu. \u015eimdi bilgisayar \u00e7a\u011f\u0131yla birlikte bu romantizm ka\u00e7t\u0131. Bug\u00fcn 10 ya\u015f\u0131nda \u00e7ocuk paradan konu\u015fuyor. \u00dcreticilik, yarat\u0131c\u0131l\u0131k b\u00f6yle duygular i\u00e7erisinde de\u011filler. Bu teknolojiyle birlikte el sanatlar\u0131 da \u00e7ok zay\u0131flad\u0131. Bug\u00fcn bakacak olursak, mesela her meslekte oldu\u011fu gibi eskiden bu i\u015fi yapan y\u00fcz ki\u015fi vard\u0131, \u015fimdi bir milyon ki\u015fi var. Herkes her i\u015fin i\u00e7inde. Eskisi gibi bir ihtisasl\u0131 olan insanlar yok mesleklerde. Bug\u00fcn bak\u0131yorsunuz, maddi durumu biraz iyi olan hemen bu i\u015fi yap\u0131yor.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Her \u015feyde moda ve \u00f6zentiyle hareket edildi\u011fini, maneviyatla yap\u0131lan i\u015flerin yok denecek kadar azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren Kendir, “Eskiden sanat\u0131n detaylar\u0131 vard\u0131, o da \u00e7ok g\u00fczeldi. M\u00fccevher asl\u0131nda \u00e7ok verimli sanat ama \u015fu anda gittik\u00e7e yozla\u015ft\u0131, bilgisayarlarla birlikte ruhlar\u0131 yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc herkes art\u0131k bilgisayarda \u00e7iziyor, fabrikasyon i\u015fler \u00e7\u0131k\u0131yor ortaya. Al\u0131yor, bir \u015feyler yap\u0131yor, kendini kuyumcu zannediyor ama hi\u00e7 alakas\u0131 yok, kuyumculuk yapacak bir vizyonu da yok. Ondan dolay\u0131 sekt\u00f6r \u015fu anda i\u00e7ler ac\u0131s\u0131.” de\u011ferlendirmesini yapt\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130stanbul’daki m\u00fccevher ustas\u0131 Avedis Kendir, el i\u015f\u00e7ili\u011fi ve k\u00fclt\u00fcrel mirasla tasar\u0131mlar yap\u0131yor.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13458,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,4,13],"tags":[2798,1123,395,2796,2797],"class_list":["post-13457","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-gundem","category-son-dakika","tag-cirak","tag-eski","tag-is","tag-kendir","tag-usta"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13457","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13457"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13457\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13459,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13457\/revisions\/13459"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13458"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13457"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13457"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13457"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}