{"id":3429,"date":"2026-01-28T10:01:09","date_gmt":"2026-01-28T10:01:09","guid":{"rendered":"https:\/\/bihavadis.com\/?p=3429"},"modified":"2026-01-28T10:01:09","modified_gmt":"2026-01-28T10:01:09","slug":"talibandan-yeni-ceza-kanunu-kolelik-sistemini-geri-getiriyorlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/2026\/01\/28\/talibandan-yeni-ceza-kanunu-kolelik-sistemini-geri-getiriyorlar\/","title":{"rendered":"Taliban&#8217;dan yeni ceza kanunu! K\u00f6lelik sistemini geri getiriyorlar"},"content":{"rendered":"<p> Afganistan&#8217;da Taliban y\u00f6netimi, uzun s\u00fcredir devam eden bask\u0131c\u0131 uygulamalar\u0131na bir yenisini ekleyerek yeni bir ceza kanunu tasar\u0131s\u0131yla toplumsal yap\u0131y\u0131 derinden sarsan d\u00fczenlemeler ilan etti. Tasar\u0131, ele\u015ftirmenler taraf\u0131ndan ayr\u0131mc\u0131 ceza sistemini me\u015frula\u015ft\u0131ran bir ad\u0131m olarak de\u011ferlendiriliyor.<\/p>\n<p><b>TOPLUMU SINIFLARA AYIRIYORLAR<\/b><\/p>\n<p>Yeni kanun tasar\u0131s\u0131nda, toplum s\u0131n\u0131flara ayr\u0131l\u0131yor ve su\u00e7lara verilecek cezalar bu s\u0131n\u0131fa g\u00f6re de\u011fi\u015fiyor. D\u00fczenlemede bir\u00e7ok kez &#8220;efendi&#8221; ve &#8220;k\u00f6le&#8221; ifadelerine yer verilmesi, uluslararas\u0131 hukuk normlar\u0131na ayk\u0131r\u0131 olarak de\u011ferlendirildi. Baz\u0131 maddelerde ceza k\u00f6lenin efendisine b\u0131rak\u0131l\u0131rken, bu durum insan haklar\u0131 savunucular\u0131 taraf\u0131ndan sert bi\u00e7imde ele\u015ftirildi.<\/p>\n<p><strong>Tasar\u0131da ayr\u0131ca teolojik temelli ayr\u0131cal\u0131klar dikkat \u00e7ekiyor:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Bir su\u00e7, &#8220;din alimi&#8221; taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011finde sadece uyar\u0131 ile sonu\u00e7lanacak.<\/li>\n<li>Se\u00e7kinler i\u00e7in ise mahkemeye \u00e7a\u011fr\u0131 ve uyar\u0131 gibi hafif yapt\u0131r\u0131mlar \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/li>\n<li>Orta s\u0131n\u0131f su\u00e7lulara hapis cezalar\u0131 verilirken, en alt s\u0131n\u0131f i\u00e7in bu cezaya bedensel yapt\u0131r\u0131mlar da eklendi.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bu s\u0131n\u0131f temelli cezaland\u0131rma sistemi, uluslararas\u0131 e\u015fitlik ve adil yarg\u0131lama ilkeleriyle \u00e7eli\u015fti\u011fi gerek\u00e7esiyle insan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctleri taraf\u0131ndan tepki \u00e7ekiyor.<\/p>\n<p><b>KIZ \u00c7OCUKLARIN E\u011e\u0130T\u0130M HAKKI TAMAMEN ENGELLEN\u0130YOR<\/b><\/p>\n<p>Bu ceza kanunu tasar\u0131s\u0131, Taliban&#8217;\u0131n mevcut e\u011fitim politikalar\u0131yla paralel bir \u015fekilde k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n e\u011fitim hakk\u0131n\u0131 tamamen engelleyen uygulamalar\u0131n\u0131 da vurguluyor. Taliban, uzun s\u00fcredir k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n ortaokulun \u00fczerindeki e\u011fitimlerine izin vermiyor; \u00fclke, k\u0131zlar\u0131n e\u011fitim hakk\u0131n\u0131n sistematik olarak engellendi\u011fi tek \u00fclke konumunda. Bu yasak, \u015fu anda yakla\u015f\u0131k 2,2 milyon k\u0131z \u00e7ocu\u011funun e\u011fitimine engel oluyor ve \u00fclkenin toplumsal gelece\u011fini tehlikeye sokuyor. Uluslararas\u0131 kurulu\u015flar, k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n e\u011fitim hakk\u0131n\u0131n yeniden tan\u0131nmas\u0131 ve e\u015fit ceza uygulamalar\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in Taliban&#8217;a bask\u0131y\u0131 art\u0131r\u0131yor ancak hen\u00fcz somut bir geri ad\u0131m at\u0131lmad\u0131.<\/p>\n<p><b>TOPLUMSAL KISITLAMALAR ARTARAK DEVAM ED\u0130YOR<\/b><\/p>\n<p>Taliban&#8217;\u0131n kad\u0131nlara ve k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131na y\u00f6nelik bask\u0131 politikalar\u0131 daha geni\u015f bir \u00e7er\u00e7evede s\u00fcr\u00fcyor. \u00dclkede kad\u0131nlar\u0131n kamu alan\u0131nda g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ciddi \u015fekilde s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, \u00e7al\u0131\u015fma, serbest dola\u015f\u0131m ve e\u011fitim gibi temel haklardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f durumda. Afganistan, halen k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n 12 ya\u015f sonras\u0131 e\u011fitim hakk\u0131n\u0131n engellendi\u011fi ve kad\u0131nlar\u0131n sosyal ya\u015famdan d\u0131\u015fland\u0131\u011f\u0131 bir \u00fclke olarak dikkat \u00e7ekiyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Taliban&#8217;\u0131n Afganistan&#8217;da haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 yeni ceza kanunu, k\u00f6lelik kavram\u0131n\u0131 yasal metne sokarken toplumu s\u0131n\u0131flara ay\u0131ran ve s\u0131n\u0131fa g\u00f6re de\u011fi\u015fen cezalar \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor; k\u0131z \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n e\u011fitimi yasa\u011f\u0131 ve bedensel cezalarla birlikte insan haklar\u0131 ihlalleri derinle\u015fiyor.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3430,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[258,255,465,463,464],"class_list":["post-3429","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized","tag-ceza","tag-cocuklarin","tag-engel","tag-kiz","tag-sinif"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3429","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3429"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3429\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3431,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3429\/revisions\/3431"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3430"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3429"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3429"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3429"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}