D\u00fcnya Bankas\u0131 Ba\u015fekonomist Yard\u0131mc\u0131s\u0131 ve Beklentiler Grubu Direkt\u00f6r\u00fc Ayhan K\u00f6se, ABD, \u00c7in ve Avrupa ekonomilerinin beklenenden iyi performans\u0131, tarifelerdeki dalgalanmalar\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclenden daha s\u0131n\u0131rl\u0131 etkileri, enflasyondaki durgunla\u015fma ve yapay zeka yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n deste\u011fiyle k\u00fcresel ekonomik b\u00fcy\u00fcmenin gelecek iki y\u0131lda istikrarl\u0131 bir \u015fekilde s\u00fcrmesinin beklendi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
K\u00f6se, D\u00fcnya Bankas\u0131n\u0131n Washington’daki genel merkezinde AA muhabirinin k\u00fcresel ekonomiye ili\u015fkin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n
D\u00fcnya Bankas\u0131n\u0131n 13 Ocak’ta yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 K\u00fcresel Ekonomik Beklentiler Raporu’nun bulgular\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren K\u00f6se, d\u00fcnya ekonomisine ili\u015fkin b\u00fcy\u00fcme tahminlerinde yap\u0131lan yukar\u0131 y\u00f6nl\u00fc revizyonlar\u0131 “iyi haber” olarak nitelendirdi.<\/p>\n
Bankan\u0131n k\u00fcresel ekonomik b\u00fcy\u00fcme tahminlerini bu y\u0131l i\u00e7in y\u00fczde 2,4’ten y\u00fczde 2,6’ya, gelecek y\u0131l i\u00e7in ise y\u00fczde 2,6’dan y\u00fczde 2,7’ye y\u00fckseltmesinin arkas\u0131ndaki nedenlere de\u011finen K\u00f6se, ABD, \u00c7in ve Avrupa ekonomilerinin beklenenden daha iyi bir performans sergiledi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Tedarik zincirleri beklenenden diren\u00e7li<\/p>\n
K\u00f6se, g\u00fcmr\u00fck tarifelerindeki dalgalanmalar ve uluslararas\u0131 ticarette ya\u015fanan belirsizliklerin b\u00fcy\u00fcme \u00fczerindeki etkisinin \u00f6ng\u00f6r\u00fclenden daha s\u0131n\u0131rl\u0131 kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, “Uluslararas\u0131 tedarik zincirleri beklenenden \u00e7ok daha diren\u00e7li \u00e7\u0131kt\u0131.” dedi.<\/p>\n
Enflasyondaki durgunla\u015fmayla birlikte finansal ko\u015fullar\u0131n daha elveri\u015fli bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm sergiledi\u011fine dikkati \u00e7eken K\u00f6se, baz\u0131 \u00fclkelerde yapay zekaya y\u00f6nelik yat\u0131r\u0131mlar\u0131n artmas\u0131n\u0131n da b\u00fcy\u00fcmeyi destekledi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
K\u00f6se, “\u015eimdi bu kal\u0131c\u0131 m\u0131 yoksa ge\u00e7ici mi, bunu bu y\u0131l g\u00f6rece\u011fiz. Fakat iyi olan haber, b\u00fcy\u00fcmeyi yukar\u0131ya \u00e7ektik ve \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki iki y\u0131lda b\u00fcy\u00fcmenin stabil bir \u015fekilde devam etmesini bekliyoruz.” de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n
En \u00f6nemli risklerden biri g\u00fcmr\u00fck vergilerindeki s\u0131k de\u011fi\u015fiklikler<\/p>\n
K\u00fcresel ekonominin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fu risklere de\u011finen K\u00f6se, \u015f\u00f6yle devam etti: <\/p>\n
“En \u00f6nemli \u00fc\u00e7 riskten birincisi, uluslararas\u0131 ticarette g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00f6zellikle g\u00fcmr\u00fck vergileri \u00fczerindeki s\u0131k de\u011fi\u015fiklikler, b\u00fcy\u00fck \u00fclkeler aras\u0131nda bu konudaki ciddi tart\u0131\u015fmalar ve bunun yaratt\u0131\u011f\u0131 ciddi bir belirsizlik ortam\u0131. Bunun yat\u0131r\u0131mlara, i\u015f g\u00fcc\u00fc piyasalar\u0131na olan etkisi bizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor. \u0130kinci \u00f6nemli nokta, finansal \u015foklar\u0131n yeniden ortaya \u00e7\u0131kabilme beklentisi ve ne \u015fekilde geli\u015fece\u011fi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00f6nemli nokta da bir\u00e7ok \u00fclkede ciddi bir bor\u00e7 problemi var. E\u011fer finansal piyasalarda r\u00fczgar tersine d\u00f6nerse, bu borcun geri \u00f6denebilirli\u011fi konusunda \u00e7ok ciddi sorunlar ortaya \u00e7\u0131kabilir.”<\/p>\n
Bor\u00e7 art\u0131\u015f\u0131 pandemiden sonra h\u0131zland\u0131<\/p>\n
K\u00f6se, geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde bor\u00e7 sorununun ciddi boyutlara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu problemin geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde de g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ancak bu \u00fclkelerin bor\u00e7 ta\u015f\u0131ma kapasitelerinin daha y\u00fcksek oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n
\u00d6zellikle d\u00fc\u015f\u00fck gelirli \u00fclkelerde bor\u00e7 y\u00fck\u00fcn\u00fcn pandemiden sonra daha da artt\u0131\u011f\u0131na dikkati \u00e7eken K\u00f6se, bor\u00e7 art\u0131\u015f\u0131n\u0131n bu d\u00f6nemde h\u0131z kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n
K\u00f6se, \u00fclkelerin bor\u00e7 problemine kar\u015f\u0131 ciddi orta vadeli mali program olu\u015fturmas\u0131n\u0131n \u00f6nemine i\u015faret ederek, “Bu program\u0131n gelirler taraf\u0131n\u0131n \u00e7ok kuvvetli olmas\u0131 laz\u0131m. Gelirleri art\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6nlemlerin al\u0131nmas\u0131 gerekiyor. \u00d6teki tarafta harcamalar konusunda da verimlili\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemli.” dedi.<\/p>\n
\u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n g\u00fcven ortam\u0131 i\u00e7erisinde yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u015feffafl\u0131\u011f\u0131n da \u00f6nemli oldu\u011funu belirten K\u00f6se, bu mali programlar\u0131n makro ihtiyati ve finansal politikalarla desteklenmesi gerekti\u011fini aktard\u0131.<\/p>\n
Enflasyonda d\u00fc\u015f\u00fc\u015f trendinin devam etmesi bekleniyor<\/p>\n
K\u00f6se, k\u00fcresel enflasyona ili\u015fkin ise “D\u00fcnya genelinde ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l enflasyonda hafif bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f trendi g\u00f6rd\u00fck ve bunun devam etmesini bekliyoruz.” g\u00f6r\u00fc\u015flerini payla\u015ft\u0131.<\/p>\n
Enflasyondaki yava\u015flaman\u0131n nedenlerinden bahseden K\u00f6se, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu: <\/p>\n
“Bunun \u00e7e\u015fitli nedenleri var. Emtia piyasalar\u0131nda fiyatlar baz\u0131 konularda \u00e7ok oynak ama \u00f6zellikle enerji fiyatlar\u0131nda bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130\u015f g\u00fcc\u00fc piyasalar\u0131nda bir yumu\u015fakl\u0131k var. Bunun fiyatlar\u0131n \u00fczerinde ters bask\u0131s\u0131 var. Bir\u00e7ok \u00fclkede de para politikas\u0131 hala ciddi \u015fekilde enflasyonla m\u00fccadele \u00fczerine kurulmu\u015f durumda. Bu tip bir ortamda enflasyondaki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn devam etmesi normal. \u015eimdi bu kal\u0131c\u0131 m\u0131, de\u011fil mi? Bunu tabii ki g\u00f6rmemiz laz\u0131m. Fakat \u00f6nemli olan, para politikas\u0131n\u0131 ciddi \u015fekilde ayarlamak ve enflasyonist \u015foklar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 zaman da bu \u015foklara kar\u015f\u0131 ciddi \u015fekilde yan\u0131t verebilmek.”<\/p>\n
Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde istihdam yaratma h\u0131z\u0131 yetersiz, i\u015fsizlik sorunu kap\u0131da<\/p>\n
K\u00f6se, i\u015f g\u00fcc\u00fc piyasas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da gelecek 10 y\u0131l\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funa dikkati \u00e7ekerek, bu s\u00fcre\u00e7te geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde 15-24 ya\u015f aras\u0131ndaki 1,2 milyar gencin i\u015f g\u00fcc\u00fcne kat\u0131lmas\u0131n\u0131n beklendi\u011fini aktard\u0131.<\/p>\n
Gen\u00e7lerin i\u015f bulmas\u0131n\u0131n toplumsal huzur i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu vurgulayan K\u00f6se, \u00fcretime katk\u0131da bulunmalar\u0131 ve kariyerlerinde ilerlemeleri gerekti\u011fini ifade etti.<\/p>\n
K\u00f6se, ge\u00e7en 25 y\u0131lda geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde istihdam yaratma h\u0131z\u0131nda kaydedilen ilerlemenin yeterli olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu h\u0131z\u0131n gelecek 10 y\u0131lda ayn\u0131 \u015fekilde devam etmesi halinde b\u00fcy\u00fck bir i\u015fsizlik sorunuyla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131laca\u011f\u0131 uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n
Yapay zeka hem f\u0131rsat hem risk bar\u0131nd\u0131r\u0131yor<\/p>\n
Bu konuda yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri anlatan K\u00f6se, “Yat\u0131r\u0131m ortam\u0131n\u0131 kuvvetlendirmemiz, firmalar\u0131n b\u00fcy\u00fcmesine katk\u0131da bulunmam\u0131z laz\u0131m ve i\u015f g\u00fcc\u00fcne yeni kat\u0131lacaklar\u0131n verimli, katma de\u011feri y\u00fcksek alanlarda \u00e7al\u0131\u015fabilecek \u015fekilde e\u011fitilmeleri, i\u015f niteli\u011fini kazanmalar\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmam\u0131z laz\u0131m.” \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
K\u00f6se, yapay zekadaki geli\u015fmelere de i\u015faret ederek, “Yapay zekay\u0131 b\u00f6yle \u00e7ok kestirme bir \u015fekilde de\u011ferlendirmemiz zor. Bir yanda yapay zeka \u00e7ok yeni i\u015fler yaratabilir, yeni i\u015f alanlar\u0131 a\u00e7abilir. \u00d6teki tarafta k\u0131sa d\u00f6nemde baz\u0131 i\u015flerin kaybolmas\u0131na neden olabilir. Burada h\u00fck\u00fcmet politikalar\u0131n\u0131n devreye girmesi gerekiyor. Dijital altyap\u0131n\u0131n kurulmas\u0131 ve bu yeni nesillerin iyi bir \u015fekilde gerekli e\u011fitimi alarak, gerekli nicelikleri kazanarak i\u015f d\u00fcnyas\u0131na kat\u0131lmas\u0131 laz\u0131m.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
D\u00fcnya Bankas\u0131, ABD, \u00c7in ve Avrupa’n\u0131n ekonomik performans\u0131yla k\u00fcresel b\u00fcy\u00fcmenin istikrarl\u0131 devam edece\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":59992,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[2203,6528,395,3086,1191],"class_list":["post-59991","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","tag-buyume","tag-ciddi","tag-is","tag-kose","tag-onemli"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59991","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=59991"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59991\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":59993,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59991\/revisions\/59993"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/59992"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=59991"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=59991"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bihavadis.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=59991"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}